Schadevergoeding en btw-aftrek

Bij een woningcorporatie gaat een project niet door. Rechtbank Zeeland-West-Brabant beslist dat de corporatie de btw die de gemeente over de schadevergoeding in rekening heeft gebracht slechts volgens het pro rata kan verrekenen als voorbelasting.

Het recht btw op kosten en investeringen te kunnen verrekenen als voorbelasting op de btw-aangifte is gekoppeld aan de prestaties die worden verricht. Als alle prestaties zijn belast met btw, kan de btw op toerekenbare kosten en investeringen volledig worden verrekend als voorbelasting. Als sprake is van vrijgestelde prestaties kan de btw in het geheel niet worden verrekend. Bij een mengvorm van btw-belaste en btw-vrijgestelde prestaties geldt een pro rata percentage.

Casus

In de zaak die bij rechtbank Zeeland-West-Brabant < klik hier> dient, is de vraag of de kosten die een woningcorporatie maakt in het kader van het beëindigen van een project dat bestaat uit de voorgenomen bouw en levering van nieuwe woningen, toerekenbaar zijn aan een btw-belaste prestatie of toerekenbaar zijn aan de algemene kosten van de woningcorporatie.

De woningcorporatie heeft met de gemeente een overeenkomst gesloten voor de levering van btw-bouwterreinen voor de bouw van koopwoningen. Als de grond zou zijn verworven zou de gemeente btw in rekening hebben gebracht die de woningcorporatie volledig zou kunnen verrekenen als voorbelasting omdat de investering toerekenbaar is aan de toekomstige btw-belaste levering van koopwoningen. Als een vergoeding wordt betaald voor het ontbinden van een overeenkomst, een schadevergoeding, geldt voor de btw dat de vergoeding het regime van de oorspronkelijk prestatie volgt. In dit geval is de schadevergoeding dus belast met btw. Het zou dan logisch lijken dat de woningcorporatie de btw die de gemeente in rekening heeft gebracht, volledig als voorbelasting kan verrekenen. De rechtbank deelt die mening niet. Volgens haar heeft de woningcorporatie door het annuleren van het project geen btw-belaste opbrengsten gegenereerd. De btw ter zake van de schadevergoeding is derhalve niet toerekenbaar aan btw-belaste prestaties en wordt daarom tot de algemene kosten van de woningcorporatie gerekend. En voor de algemene kosten geldt in beginsel een pro rata aftrek.

Door de economische malaise van de afgelopen jaren zullen bij meerdere woningcorporaties projecten zijn die niet zijn gerealiseerd. Tot de uitspraak van de rechtbank werd er in het algemeen van uitgegaan dat de btw op kosten van btw-belaste projecten die geen doorgang vinden, volledig kan worden verrekend als voorbelasting. Gelet op het materiële belang in deze zaak verwachten wij dat de woningcorporatie hoger beroep zal aantekenen. De uiteindelijk uitkomst staat dan ook nog niet vast.

Gemeentelijke praktijk

Gemeenten zijn de afgelopen jaren geconfronteerd met de negatieve effecten van de crisis, waartoe ook annuleringen mogen worden gerekend. De contractspartner van de gemeente wordt in deze situatie geconfronteerd met een extra btw-last die – mits juridisch anders vormgegeven – tot een andere en positievere uitkomst had kunnen leiden. Daarom is het belangrijk bij mogelijke annulering van transacties de mogelijkheden vooraf te (laten) onderzoeken tot het mitigeren van de belastingdruk. Hierdoor wordt voorkomen dat het crisiselement wordt versterkt door de fiscaliteit.

Hebt u vragen over het voorkomen van onnodige btw-druk als gevolg van voorgenomen annuleringen, neemt u dan contact op met mr. F.P. (Frans) van den Eijnden of met ons secretariaat via 072-5350525 of per e-mail via info@efkbelastingadviseurs.nl.